ALANYANIN MAHALLELERİ

 

ALANYA’NIN MAHALLELERİ

1 – Büyük Hasbahçe Mahallesi 2 – Küçük Hasbahçe Mahallesi  3 – Bektaş Mahallesi  4 – Tepe Mahallesi

5 – Sugözü Mahallesi    6 – Kadıpaşa Mahallesi    7 – Saray Mahallesi  8 – Kızlarpınarı Mahallesi

9 – Şekerhane Mahallesi  10-Güllerpınarı Mahallesi   11-Cumhuriyet Mahallesi  12-Çarşı Mahallesi

13-Hacet Mahallesi  14-Tophane Mahallesi  15-Hisariçi Mahallesi

 

1-HASBAHÇE MAHALLESi : Bu mahalle için Alaaddin Keykubat’la ilgili bir rivayet de vardır. Sultan Alaaddin Keykubat 1221 yılında Alanya’yı fethedince kendisine bir saray yaptırmak ister. Sarayın yerini tesbitte yeni kesilmiş bir davarın (keçi) arka butlarından birisini iç Kalede yaptıracağı sarayın yerine, birisini de Büyükhasbahçe Mahallesindeki şimdiki Köşk kalıntılarının bulunduğu yere astırır. Hangisi daha geç bozuIursa (kokarsa) ilk sarayı oraya yaptıracağım der. Büyük Hasbahçe Mahallesi, Köşk mevkii (şimdi burada yaşı belirsiz uluçınar ağacının altında akan buz gibi kaynak suyunu ve hemen onun yanında Köşk kalıntılarını görmemiz mümkündür.) inde bulunan et daha geç zamanda bozulduğu için ilk sarayı buraya yaptırdığı rivayet edilir. Burada mevcut kaynak suyunun suladığı sebze ve meyvelerin iklim şartlarına uygunIuğu nedeniyle yaz kış eksik olmamasından ve yine o dönemde onlarca dönüm arazinin surlarla çevrilip Sultanın Hasbahçesi konumunda olmasından dolayı Hasbahçe mahallesi ismini almıştır.

2-KÜÇÜK HASBAHÇE MAHALLESi : Bu mahallemiz de Büyükhasbahçe Mahallesinden ayrılmıştır Gerek nüfusu ve gerekse yüzölçümü bakımından ayrı bir muhtarlık gerektirdiği için doğuda kalan kısmına Büyükhasbahçe, batıda kalan kısmına da Küçükhasbahçe mahallesi denilmiştir.

3-BEKTAŞ MAHALLESi : Bilindiği gibi tarihin derinliklerinden günümüze kadar gelmiş bir çok Türkmen boyları aşiretler vardır. İlçemizden örnek verecek olursak Aliefendilsbatlı, Çakallar gibi buraya da Bektaşlar diye bir soy gelmiş daha sonra bu isme binaen Bektaş Mahallesi denilmiş.Bu mahalle Alanya’ Iıların yaylalarına göçerken ilk durak (mola) verdikIeri yer olarak bilinir. Ulu çınar ağacı altın-daki buz gibi menba suyu yıllarca Alanya’ Iıların içme suyu olarak kullanılmış hatta turizmirı başladığı ilk yıllarda şişelenerek mevcut otel motel ve restaurantlara verilmiştir. Eskilerde Büyükhasbahçe mahallesine bağlı olan bir semt iken, nüfus oranına bağlı olarak bağımsız bir mahalle olmuştur.

4-TEPE MAHALLESi : Bulunduğu coğrafi konum itibariyle Alanya’ mızın deniz seviyesinden en yüksekte bulunan mahallesi olmasından dolayı Tepe Mahallesi denilmiştir . İlçe merkezine en yakın ve yüksek tepede bu mahalleye bağlı Yumru Tepesidir . Yükseklik 1054 metredir.

5-SUGÖZÜ MAHALLESİ :Eskilerde Alanya’lıların büyük bir çoğunluğu mısır ve buğday gibi ürünlerini günümüzde Hacet Deresi (Sak) olarak bilinen derenin menşeinde sayısız değirmenler sayesinde un haline getirirlerdi.Burada bulunan su değirmenleri suyun gözü tabir edilen yerden başlayıp meylin devam ettiği yere kadar sıralanırdı. Teknolojinin gelişmesi su ile çalışan değirmenleri geri plana itti, geçmişte köylerimizin çoğunluğunda ve Alanya merkezinde bulunan bütün değirmenler yok olmuştur. Bugün itibariyle birisi Dim’ de birisi de Sapadere köyünde çalışan iki tane değirmen kalmıştır. işte yıllarca bu değirmenlerimizi çalıştıran sugözündeki suyu Alanya Belediyesi içme suyu olarak şehre indirmiştir. Bunun içinde bu mahalleye Su gözü denilmiştir.

6-KADIPAŞA MAHALLESİ : Alaiye’li Şeyhülislam Minkarizade’ nin torunlarından Kadı Mehmet Efendinin oğlu Abdurrahman Paşa Kayseri’ de Kadı’dır. (Vali) Konya Bozkır’ da memur olan amcası ayaklanan halk tarafından öldürülüp malları yağma edilir. Bu kötü haberi duyan Abdurrahman Paşa Kadıiıktan ayrılıp amcasının öcünü almak için Babıaliden izin ister. izini alıp Seydişehir’ e gelir, padişahın da fermanı ile Bozkır üzerine yürür, amcasının katillerini bir bir yakalar ve ortadan kaldırır. Kadı Abdurrahman paşayı bu başarısından dolayı padişah huzura alıp tebrik eder. Kadı Abdurrahman paşanın bu başarısı aynı zamanda yeni kurulan Nizamı Cedid ordusunun da başarısıydı. 111. Selim’in yeniçeriler tarafından öldürülmesi ve Alemdar Mustafa Paşanın yeni padişaha yardım hareketi üzerine, acele olarak istanbul’a yardıma koşar. Yeniçerilere karşı korkusuzca çarpışır. Daha sonrada Alaiye’ye geri döner. Fakat Nizamı Cedid ordusunun kurucularından olduğu için Yeniçeriler tarafından kuşatılır. Altı aylık bir direnişin sonrasında boğulup, başı kesilerek istanbul sokaklarında dolaştırılır.Daha sonrada 11.Mahmut tarafından kaldırılan Yeniçeri ocağıyla Alaiye’nin yetiştirdiği bu ileri görüşlü, gözü pek, yiğit Türk evladının ruhu şad olmuştur. İşte bu mahallemizin adı da tarihe altın harflerle Alaiye ismini yazdıran Kadı Abdurrahman Paşa’ya izafeten Kadıpaşa denilmiştir Kadı Abdurrahman Paşa’nın mezarı ibradı ilçesindedir.

7-SARAY MAHALLESİ : Bu mahallemizde Kadıpaşa mahallesinden ayrılan bir mahalledir. Bu günkü Alanya eski ortaokulunun bulunduğu yerde hükümet konağı varmış. Buraya Saray Beleni deniliyormuş. Bu belende bulunan Konak bir yangın neticesinde kül olmuş. Şimdi bu be-lende 1945’te inşaasına başlanıp 1947 – 1948 öğretim yılında faaliyete geçen Alanya eski ortaokulu mevcuttur. Bu bina günümüzde ilçe Milli Eğitim Müdürlüğü ve Alanya Öğretmenevine bağlı Iokal olarak hizmet vermektedir. işte Kadıpaşadan ayrılan bu mahallemizin adıda Saray belenine izafeten Saray Mahallesi olmuştur.

8-KIZLARPINARI MAHALLESİ : Bu mahallemizde Saray mahallesinden ayrılan bir mahalledir. Bu gün adını aldığı cadde Alanya’ mızın en uzun caddelerinden birisidir. Vaktiyle şimdiki Belediye mezarlığının hemen güneyinde bulunan yerde tarihi bir Ayazmus ve yine tarihi bir çeşme (Pınar) vardı. Bu pınar ve Ayazmus hala mevcuttur.Bilindiği gibi böyle önemli kaynak sularının başlarında toplanan kızlar için geç-mişte çok dörtlükler yazılmıştır. Hatta birbirine aşık olan getlçler böyle pınarların başlarında buluşur ve söyleşirler. Sonra Alanya’mızda eskilerde bir gelenek vardı. Su doldurma işini yani su eksiğini Kızlar tamamladığı için buraya Kızlarpınarı denmiş. işte adını bu tarihi çeşme ve tarihi Ayazmus’ dan alan mahallemiz 90’11 yıllarda kurulan yeni mahallelerimizden birisidir.

9-GULLERPINARI MAHALLESİ : Bizim çocukluk yıllarında bu mahallenin adı Kellermuarı (MuharPınar) idi. Bu ismi nereden aldı derseniz; Şu anda aynı mahalle sınırları içersinde bulunan Develiler camiinin bahçesinde bir kaynak suyu vardır. Bu kaynak suyunun önünde birde havuz vardır. Bu su kaynağından çıkıp çamurlu kısa süreli bir yolla havuza akar, çeşitli cilt hastalıklarına tutulan kimseler ( yörede bu tür hastalığa KEL denir.) vücudunun hasta olan yerlerine bu çamurlu sudan sürdüğü zaman kısa sürede yaraların iyileştiği görülür. İşte bundan dolayıdırki bu pınara Kellermuarı ve bu mahalleyede bu önemli şifalı suya atfen Kellermuarı, daha sonrada Güllerpınarı olarak değiştirilmiştir. Eskilerde bu şifalı suyun bulunduğu alan boştu. Bu boşluğa Develioğulları adıyla anılan bir aile yeni bir camii yaptırarak bu şifalı suyunda temiz ve düzenli bir şekilde sonsuza dek yöreye hizmet vermesini sağlamıştır.

10-CUMHURİYET MAHALLESİ : Bu mahallemizde Kızlarpınarı Mahallesi gibi yeni kuruIan bir mahal Iedir Zamanla büyüyen Güllerpınarı önce Hacet Mahallesini daha sonrada Cumhuriyet Mahallesini oluşturmuştur.Cumhuriyet Mahallesinin bulunduğu yere Karasaz denilirdi.

11-HACET MAHALLESi : Bu mahallemizde zamanla büyüyen Güllerpınarı mahallesinden ayrılmıştır. Bu yeni mahallemiz Güllerpınarı’na bağlı Hacet semti olarak bilinirdi. Hatta Cumhuriyetin ilk yıllarında burada bulunan üç sınıflı okulun adınında Hacet Mektebi olduğu bilinir. Şimdi biz gelelim bu Hacet isminin nereden geldiğine. Şimdiki Atatürk ilköğretim Okulunun bulunduğu yerde ulu çınar ağaçları mevcuttur. Hele birisi vardırki ulumu ulu . Gedevet yaylasında bulunan en ulu çınar ağacının yaşı ölçülmüş bugün 973 yaşındaymış. Ölçülse belki bu ulu çınar ağacı da ondan geri kalmaz. Bu ulu çınar ağacı eskilerde evleri bu yörelerde bulunan ve yolları buradan geçen insanların koyu ve serin gölgesinde yaz aylarında dinlenip hacet giderdikleri bir yerdi. Hatta özellikle çiftçilerimizin ekim aylarında kurak giden havalar için toplanıp yağmur duası yaptıkları yerde bu ulu çınar ağacının çevresindeki Hacet deresiydi. Gerek sıcaktan bunalıp dinlenmek, serinlemek için ve ge-rekse kurak havalarda yağmur duası için toplanan cemaat için büyük hacetlerin giderilmesine atfen Hacet semti daha sonrada Hacet mahallesi denilmiştir.

12-ÇARŞI MAHALLESi : Osmanlının Yavuz ve Kanuni dönemlerine bakıldığında bu semte Taşpazarı mahallesi denildiğini görürüz. Eskiden olduğu gibi günümüzde de alış verişlerin yapıldığı yer olan Çarşı pazarı bu yörede yoğunlaşmıştır. Cumhuriyet öncesinde bile bu bölgeyi AşağıÇarşı, Yukarı Çarşı ve Orta Çarşı diye anardık. iskele Caddesi ile 1943’te yanan hükümet konağı (şimdiki sağlık ocağı) Kuyularönü Camii çevresi ve iskele Karakolunun bulunduğu alanla eskilerde trata semti ve Kale arkası semtleri çarşı merkezini oluşturuyordu işte bundan dolayıdır ki bu mahalleye Çarşı Mahallesi denilmiştir.

13-ŞEKERHANE MAHALLESi : Alanya’mızın en eski mahallelerinden birisidir. 2000 yıiı aşkın mazisiyle Alanya’ mızın ilk adı olan Korakesyon’ un merkezidir Eskilerde şehrin bir akrapolu ve birde askeri amaçlı bölümü Kalesı olurdu. işte şimdiki Şekerhane mahallesinin bulunduğu yer Akrapol ( en önemli yapıların ve tapınakların bulunduğu yer) Ayrıca buranın korunmasını sağlayan askeri amaçlı kesim ise şimdiki Alanya Kale’sidir. Alaaddin Keykubat 1221 de Alanya’yı alınca buraya bır köşk yaptırıyor. (Şekerhane Köşkü) eskiden burada çok güçlü temız ve berrak bir kaynak suyu olduğunu biliyorum, az olsada günümüzde hala mevcuttur. Köşkün önünde kocaman bir havuz ( Şekerhane havuzu) vardır.Bu isim için söylenen değişik sözlere bakıldığında burada yoğun pelit ağaçlarının bulunduğu genişçe bir alan mevcuttur. Burada av partiIeri yapılır ve bol sulu bu havuzun çevresinde (mesire yeri) toplanılıp yenilirmiş. Av kelimesi eskiden Şikar olarak kullanıldığı için Şikarhane ve yine burada şeker kamışından şeker elde edildiği için Şekerhane denildiği rivayet edilir .İşte bunlara bakarak av konusuyla Şikarhane, Şeker kamışıyla ilgili Şekerhane yine bu mesire yerinde pişmaniye ve benzeri tatlılar yenilip içilmesinden Şekerhane denildiği rivayetleri mevcut olduğundan bu tarihi mahallemizin adıda Şekerhane olmuştur. Bu tarihi mahallede Korakesyon adına kesilmiş paralar dahi bulunmuştur.

14-HİSARİÇİ MAHALLESİ : Buraya iç kale’ de diyoruz. Bilindiği gibi Alanya Kale’ si iç içe üç sıra surdan oluşmuştur. Birinci sıra surla çevrili bölüm Tophane Mahallesi, ikinci sıra surun içinde kalan bölüm Hisariçi Mahallesi, birde 3. sıra surla çevrili olan bölüm vardır ki burası da askeri amaçlı yapılan yapıtların bulunduğu yerdir. Bu mahallemizde milattan önceki yıllardan günümüze dek gelmektedir.En eski mahallemizdir, çevresi hep kale duvarları ile (surlar Hisar) çevrili olduğu için Hisariçi mahallesi denilmiştir. Eskilerde bu mahallemiz su ihtiyaçlarını sayıları yüzlerce olan sarnıçlardan temin ederlerdi.

15-TOPHANE MAHALLESi :Bu mahalleye ad olan yerde 1228 yılında yapılan Selçuklu Tersanesinin hemen güney kısmında bulunan Kule’dir. Adını bu tarihi Tophane Kulesinden alan mahallemiz de Alanya’ mızın en eski mahallelerinden birisidir.

Leave comment

Your email address will not be published. Required fields are marked with *.